Era stempli w paszportach dobiega końca. Weryfikacja legalności pobytu pracowników spoza UE przejdzie całkowitą transformację wraz z planowanym wdrożeniem Systemu Wjazdu/Wyjazdu (Entry/Exit System – EES). To największa zmiana w kontroli przekraczania granic strefy Schengen od czasu jej powstania. Choć nie jest znana dokładna data wdrożenia systemu, ze względu na problemy techniczne oraz wyzwania dotyczące infrastruktury […]
Era stempli w paszportach dobiega końca. Weryfikacja legalności pobytu pracowników spoza UE przejdzie całkowitą transformację wraz z planowanym wdrożeniem Systemu Wjazdu/Wyjazdu (Entry/Exit System – EES). To największa zmiana w kontroli przekraczania granic strefy Schengen od czasu jej powstania.
Choć nie jest znana dokładna data wdrożenia systemu, ze względu na problemy techniczne oraz wyzwania dotyczące infrastruktury na lotniskach, w portach i na przejściach lądowych, zmiana wydaje się nieuchronna. Mimo opóźnień we wdrażaniu EES, ustawa z dnia 18 października 2024 r. o udziale Rzeczypospolitej Polskiej w Systemie Wjazdu/Wyjazdu została podpisana przez Prezydenta 15 listopada 2024 r. Ustawa ma dostosować krajowe prawo do przepisów wprowadzonych rozporządzeniem Parlamentu Unii Europejskiej. Dla pracodawców oznacza to konieczność fundamentalnej zmiany w sposobie weryfikacji legalności pobytu zatrudnianych cudzoziemców.
Czym jest System EES i dlaczego powstaje?
System Wjazdu/Wyjazdu to scentralizowana baza danych UE, która będzie elektronicznie rejestrować wszystkie przekroczenia granicy przez obywateli państw trzecich.
Kluczowe cele systemu to:
- Zwiększenie efektywności odpraw granicznych
- Automatyczne obliczanie dozwolonego okresu pobytu
- Identyfikacja osób przekraczających dozwolony okres pobytu
- Eliminacja oszustw związanych z dokumentami podróży
- Usprawnienie walki z przestępczością transgraniczną
Co się zmieni w praktyce?
Nowy system rejestracji
Zamiast fizycznego stempla w paszporcie, system będzie gromadził:
- Dane biometryczne (zdjęcie i odciski palców)
- Datę i miejsce przekroczenia granicy
- Cel podróży
- Informacje o dozwolonym okresie pobytu
Dane te będą pobierane podczas pierwszego wjazdu cudzoziemca do strefy Schengen, a przy kolejnych przekroczeniach granicy będą jedynie weryfikowane.
Wyzwania dla pracodawców
Największym wyzwaniem dla firm będzie utrata możliwości bezpośredniej weryfikacji legalności pobytu pracownika poprzez kontrolę stempli w paszporcie. Aktualnie analizowane dokumenty wdrożeniowe nie precyzują:
- Czy powstanie publiczne narzędzie do weryfikacji dni pobytu
- Jaki dostęp do systemu otrzymają pracodawcy
- W jaki sposób pracodawcy będą mogli realizować obowiązek kontroli legalności pobytu
Jak się przygotować do zmian?
Pierwsze miesiące funkcjonowania systemu będą zapewne okresem intensywnego uczenia się zarówno dla pracodawców, jak i organów administracji. Doświadczenie pokazuje, że w przypadku tak znaczących zmian w prawie imigracyjnym, praktyka często musi wyprzedzić szczegółowe wytyczne. Dlatego tak ważne jest, aby już teraz budować własne, bezpieczne procedury weryfikacji, dokumentować każde działanie sprawdzające i być gotowym na szybkie dostosowanie się do nowych interpretacji.
Podsumowanie
Wdrożenie Systemu EES w 2025 roku to nie tylko zmiana techniczna, ale fundamentalna transformacja w sposobie weryfikacji legalności pobytu cudzoziemców. Kluczem do bezpiecznego przejścia przez ten proces będzie odpowiednie przygotowanie organizacji i wypracowanie nowych, bezpiecznych procedur weryfikacyjnych.
Przygotuj swoją firmę na zmiany!
Skontaktuj się z nami i porozmawiajmy na temat audytu procedur.
Zadzwoń pod numer +48 539 319 400 lub wyślij e-mail na adres kontakt@legalhr.pl
